هدف علم واضح کردن جهان و پیراستن آن در قالب فکت هاست.ارزش یک گزاره علمی در جهانشمولی است.در داشتن یک تفسیر واحد است.در علم اگر توصیف یک سیستم دارای بدیل باشد و یا توصیف سیستم توسط یک تفسیر واحد امکان پذیر نباشد،درک ما از آن سیستم ناقص است.این در واقع همان ترفندی است که منتقدانی مانند آینشتاین و بوهم در انتقادهای خود هموراه لحاظ کرده اند.
اما
هدف هنر تار کردن واقعیت هایی است که می باید در قالب تفاسیر مختلف ادراک شوند،تفاسیری که هر کدام بخشی از واقعیت را در حالی در بر می گیرد که شاید کمترین میزان اشتراک را با هم داشته باشند.استعاری کردن واقعیت ها،در زدودن تفاسیر واحد و در ساختن یک دینامیک نازمانمند است.این دقیقا همان روشی است که هنرمندان پیشرو و جریان ساز در شیوه کاری خود ارائه کرده اند.
آندره ی تارکوفسکی* در جایی می گوید:
"...بعضی ها می گویند هنر برای این ایجاد شد که درک ما را از جهان افزایش دهد.اما ما هر چه بیشتر می دانیم،کمتر می دانیم.هر چه به عمق فرو می رویم،بیشتر گیج می شویم.هنر برای آن ساخته شد که جهان ناقص است.هنر به ما قدرت تحمل جهان را می دهد..."
آینشتاین در جایی می گوید:
-بسیاری کسان از روی احساس سرور انگیزی برتر نیروی فکری به علم روی می آورند،علم برای آنها ورزشی است که به آن به چشم تجربه ای زنده و ارضاء کننده جاه طلبی های خود می نگرند.بسیاری دیگر صرفا به خاطر مقاصد سودگرایانه به سراغ علم می آیند.
اما دسته سومی هم هستند.کسانی که از زندگی روزمره به علم و یا هنر پناه برده اند.آنها از خشونت و یا زمختی دردآور و کسالت نومیدانه این زندگی به ستوه آمده اند و اشتیاق دارند که از زندگی شخصی به جهان ادراک و اندیشه عینی بگریزند.**
و آینشتاین در جایی دیگر اضافه می کند:
"...این اشتیاق را می توان با اشتیاق مقاومت ناپذیر شهر نشینان به گریز از محیط پر سر و صدا و شلوغ خود به آرامش کوهستانهای بلند تشبیه کرد،آنجا که چشم از درون هوای پاک و آرام آزادانه مینگرد و با آسودگی منحنیهای آرامش بخشی را که گویی بر ابد ترسیم شده اند دنبال می کند..."***
به راستی هنر و علم اگر چه که اصول متفاوتی دارند و دغدغه های کاملا از هم مستقلی را دنبال می کنند،اما زندگی در جهانی که علم و هنر معنا ندارند بسیار دردناک و کسالت آور است.هنر و علم نوعی پاشویه هستند برای آنانی که تب بیگانگی در این جهان آنها را در خود گرفته است و تنها بدین وسیله می توانند بر تب دهشتناک این بیگانگی فائق آیند.
*مصاحبه با تارکوفسکی در جنگل،به مناسبت فیلم آندره ای روبلف
**آیشنتاین به مناسبت جشن تولد ۶۰ سالگی ماکس پلانک(Ideas and opinions.PP.224-5)
***Ibid,PP227
